" در سرچشمه باید جست "

به گزارش خبرگزاری صداوسیما مرکز سیستان و بلوچستان؛ هر بار پس از این اتفاق ، بر مرگ ماهیان مرثیه می سراییم و یکدیگر را مقصر می دانیم، از محیط زیست گرفته تا شیلات! 

 

بارندگی های فصل سرما و آب شدن برف ها در حوزه های آبریز تالاب هامون که در کشور افغانستان واقع شده، موجب ورود آب به تالاب و آبگیری بخش هایی از آن می شود. 

این آب با خود،  انواع ماهیان خوراکی و غیر خوراکی را به همراه می آورد، فصل صید رونق می گیرد و صیادان مشغول صید ماهی  می شوند.  

اما، وقتی آب رو به کاهش می رود و ماهیان تلف می شوند، عده ای معترض می شوند و فضای مجازی پر می شود از انتقادات ریز و درشت که چرا اداره کل شیلات آب های داخلی سیستان و بلوچستان اقدامی برای جلوگیری از این تلفات نمی کند و چرا  اداره  کل حفاظت محیط زیست استان هم  سهمیه آبی را که از منابع داخلی شمال استان، دریافت می کند به سمتی از دریاچه هدایت نمی کند تا ماهیان زنده بمانند. 

مدیرکل شیلات آبهای داخلی استان  می گوید: در دو سال اخیر به برکت بارندگی ها، میزان ورود آب به تالاب هامون در مقایسه با 20 سال خشکسالی قبل از آن،  مطلوب بوده است هرچند که سیلاب های ورودی  نمی تواند دریاچه وسیع هامون را پر آب کند. 

شاهرودی افزود: در فصل صید به ویژه در دو سال گذشته  میزان صید ماهیان و درآمد صیادان خوب بوده است. 

وی گفت: حتی زمانی که آب رو به کاهش می رود و موجب مرگ ماهیان می شود، تلاش کرده ایم تا آنجا که ممکن است ماهیان، صید و به استخرهای پرورش ماهی در دیگر نقاط استان منتقل شود. 

مدیرکل شیلات آبهای داخلی استان، از دیگر اقدامات انجام شده برای بهره وروی هر چه بیشتر از ماهیان موجود در منطقه را، صید و انتقال آنها به یک شرکت تولید فرآوری ماهی در چابهار بیان کرد و گفت: در این شرکت ، ماهیان ارسال شده، بسته بندی و به بازار مصرف عرضه می شود. 

وی ادامه داد: درصدد هستیم تا از طریق همکاری با این شرکت ها، سودآوری بیشتری از صید ماهیان شمال استان داشته باشیم. 

شاهرودی می گوید: در فصل صید ، مصرف ماهی خانوارهای شمال استان بسیار زیاد است و مردم منطقه، ماهیان بسیار کوچک را به دلیل  تازگی به ماهیان وارد شده از دیگر استان ها ترجیح می دهند، به گونه ای که ماهیان صید شده ،هر روز به فروش می رود و کمک فراوانی به معیشت صیادان می شود.  

شاهرودی  گفت: حتی زمانی که با بحران کمبود آب و مرگ ماهیان مواجه می شویم، بسیاری از صیادان، ماهیان تلف شده را جمع آوری و به شرکت های تولید پودر ماهی می فروشند و درآمدی هم کسب می کنند. 

خَمُّر، یکی از صیادان منطقه هم می گوید: هر صیاد، به میزان توان و فرصتی که اختصاص می دهد می تواند ، روزانه 20 تا حتی 100 کیلو ماهیان تلف شده را جمع آوری و پس از خشک شدن، کیلویی 10 هزار تومان به شرکت های تولید پودر ماهی بفروشد. 

وحید پورمردان می گوید: اگرچه برخی از صیادان بر این باورند که تجمع آب در نقاطی از تالاب هامون به نفع صید و صیادی آنان است، اما تجربه ما چیز دیگری است چرا که پخش سیلاب و هدایت آن موجب احیاء بخش هایی از تالاب هامون شده و در دراز مدت هم به نفع صیادان بوده ، هم عشایر و هم مردم منطقه. 

وی ادامه داد: دایک (سدهای خاکی کوچک) کوه خواجه را که به ظاهر موجب انباشت آب میشد و شاید برای چند روزی فرصت صید را به صیادان می داد، حذف کردیم و با این اقدام پس از 9 سال، پوشش گیاهی را در اطراف این کوه  از صفر به 48 هزار هکتار رساندیم  که هم   حرکت شن های روان را تا حدودی کنترل کرده و هم از انباشت شن در بستر تالاب هامون جلوگیری کرده است و موجب  آب آوری بیشتر در منطقه شده است، به طوری که هم اکنون با گذر از روزهای گرم سال، در پای کوه خواجه هنوز آب هست. 

پورمردان افزود: این رویکرد به نفع هیچکس نیست و باید به جای این نگرش های  منفی، به تعامل با یکدیگر برای حفظ حیاط تالاب فکر کنیم و شاکر نعماتی باشیم که در این سالها مجدد از تالاب،  نصیبمان شده است. 

 

و نکته قابل تامل این که در دو سال اخیر ، میزان بارندگی ها در حوزه آبریز رودخانه هیرمند در افغانستان که به تالاب هامون وارد می شود، قابل توجه بوده که می بایست کشور همسایه،  حق آبه تالاب هامون را حداقل در این دو سال پرآبی که دیگر بهانه ای برای تداوم خشکسالی ها نداشته، مورد توجه قرار می داد.